Kościół Św Ignacego na Oruni

Historia kościoła św. Ignacego

Kościół rzymsko katolicki pod wezwaniem św. Ignacego Loyoli- jest najstarszą świątynią na Oruni . Swoje powstanie zawdzięcza zakonowi jezuitów, którzy miedzy innymi stworzyli  w 1620 r  słynne kolegium.

Jezuitów sprowadził do Gdańska biskup Hieronim Rozrażewski w 1585r. Ewangelicy gdańscy sądzili na początku, że działalność jezuitów przyczyni się do osłabienia kalwinizmu bardzo popularnego w owym czasie. Czując się zagrożeni , zaczęli okazywać niechęć  do jezuitów z Braniewa.

Przez wiele lat jezuici nie mogli znaleźć sobie placówki . Korzystali więc  z gościnności oficjała gdańskiego, rezydującego na plebanii kościoła NMP. Przez blisko rok odprawiali nabożeństwa i głosili kazania w ks. Ojców Dominikanów pod wezwaniem św. Mikołaja. Później przenieśli  się do cystersów oliwskich. Ostatecznie biskup Hieronim Rozrażewski zlecił im budowę klasztoru, kolegium i kościoła na obszarze blisko murów miejskich położonego na przedmieściach   Stare Szkoty.

Kamień węgielny pod budowę pierwszego kościoła położono dnia 24 maja 1615r. Kilkanaście lat później podczas pierwszej wojny szwedzkiej niemal całe wyposażenie kościoła zostało zgrabione, zaś w 1656r. świątynia legła w gruzach. Z tamtych czasów pozostał jedynie jeden niewielki dzwon. Zburzonego kościoła nie odbudowano w dawnym miejscu. Jezuici zgromadziwszy niezbędne środki, postanowili wznieść nową zupełnie świątynie na zachodnim wysokim brzegu, tam gdzie teraz stoi kościół Św. Ignacego.  Stworzyli w tym miejscu jednolity kompleks klasztorno- kościelny.

Praca nad nową bryłą kościoła rozpoczął Ranisch w 1676r. Na temat wyglądu kościoła jezuickiego niewiele jest wiadomo. Był budowlą o rozmiarach 115x44stopy. Posiadał jedną wieżę wyposażoną w zegar, dobudowaną w 1687r. W miarę upływu lat świątynia nabierała coraz większego znaczenia i robiła się za ciasna, dlatego w 1722 r przystąpiono do wznoszenia w tym samym miejscu kolejnego kościoła. Praca nad nim została skończona w 1726r. Nowa świątynia była dłuższa od swojej poprzedniczki o ok. 12 metrów i o 10 szersza.  W 1734r gdańszczanie spalili przedmieście sądząc , ze w ten sposób utrudnią dostęp do miasta wojskom oblegającym miasto.  W 1747 kościół rozebrano.

Rozpoczęto budowę nowego czwartego kościoła . Okazały późnobarokowy kościół zachował szerokość swojego poprzednika. Jest to do dzisiaj dobrze zachowana , trzynawowa budowla o charakterze halowym. Jej długość wynosi 53m, szerokość 24. Sklepienie boczne wsparte na dziesięciu filarach o postawie kwadratowej. W ścianie północnej znajduje się sześć okien , w południowej cztery. Budowla ukończona w 1755r. Do największych zabytków kościoła należą oczywiście wszystkie malowidła ołtarzowe, których jest dziewięć, stary feretron z 1745r, procesyjny krzyż mosiężny, ambona, kunsztowne konfesjonały, zabytkowy zegar stojący, od bliski trzech stuleci odmierzający czas.

Piękna sama w sobie jest rokokowa zakrystia, zdobiona drewnianymi płaskorzeźbami i ornamentami .

W starej plebanii wzniesionej w 1826r częściowo na fundamentach zburzonego kolegium jezuickiego, mieści się obecnie kancelaria parafialna. Przechowywane w niej stare księgi sięgają 1865r- pogrzebowe, natomiast najstarsze w księgach chrztu pochodzą z 1880r.

opracowano na podstawie książek Jerzego Sampa

Ten wpis został opublikowany w kategorii Kościoły na Oruni. Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.